Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης Έργων του Λόγου

ΟΣΔΕΛ

Συχνές Ερωτήσεις

URL: https://www.osdel.gr/el/pages/270-επιχειρήσεις/272-αδυα/1184-συχνές-ερωτήσεις-απαντήσεις

Ποιος είναι ο Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης Έργων του Λόγου;

Ο ΟΣΔΕΛ είναι ο κατά το νόμο μοναδικός Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης για τα έργα του λόγου, δηλαδή τα πάσης φύσεως γραπτά κείμενα τα οποία κυκλοφορούν είτε σε έντυπη μορφή (βιβλία, περιοδικά, εφημερίδες, κ.α.) είτε ηλεκτρονικά (sites, blogs κ.λπ.). Ως εκ τούτου, εκπροσωπεί και διαχειρίζεται τα πνευματικά και συγγενικά δικαιώματα δημιουργών και εκδοτών βιβλίων, εφημερίδων, περιοδικών κ.λπ. Αυτή τη στιγμή ο ΟΣΔΕΛ εκπροσωπεί περισσότερους από 4.500 δημιουργούς (συγγραφείς, δημοσιογράφοι, μεταφραστές κ.α.) και 600 εκδότες εντύπων, συμπεριλαμβανομένων εκδοτών Τύπου, αριθμοί οι οποίοι παρουσιάζουν συνεχή αυξητική τάση τα τελευταία χρόνια.
Παράλληλα, ο ΟΣΔΕΛ μέσω διμερών συμβάσεων με τους αντίστοιχους οργανισμούς του εξωτερικού εκπροσωπεί τους εκδότες και δημιουργούς 27 ακόμα κρατών μεταξύ των οποίων είναι οι Αγγλία, ΗΠΑ, Γερμανία, Γαλλία, Ισπανία κ.α.

Τι αναφέρει η νομοθεσία;

Στον Νόμο 2121/93 και στα άρθρα 2,3 και 46 έως 51 αναφέρονται σαφώς τα πνευματικά και συγγενικά δικαιώματα των έργων του λόγου. Ορίζονται, έτσι, οι πράξεις αναπαραγωγής, διανομής και παρουσίασης στο κοινό για τις οποίες απαιτείται η άδεια του πνευματικού δημιουργού ή και του κατόχου του συγγενικού δικαιώματος. Ως πράξεις αναπαραγωγής νοούνται οι τρόποι με τους οποίους μπορεί να αντιγραφεί ένα έργο, όπως για παράδειγμα η φωτοτύπηση, το σκανάρισμα, η αποθήκευση/αντιγραφή σε υπολογιστή. Διανομή έχουμε όταν πρόκειται για έντυπο υλικό ενώ παρουσίαση στο κοινό όταν διανέμεται σε περισσότερους παραλήπτες ψηφιακό αντίγραφο, είτε με την αποστολή e-mail είτε με την ανάρτηση σε κλειστό δίκτυο. Επίσης, στο άρθρο 18 ορίζονται σαφώς οι περιπτώσεις που εξαιρούνται της υποχρέωσης απόκτησης αδείας, όπως για παράδειγμα, η δυνατότητα αναπαραγωγής για ιδιωτική χρήση, όταν δηλαδή κάποιος ιδιώτης φωτοτυπεί κάποιες σελίδες μόνος του και για δική του, προσωπική χρήση, ενώ δεν είναι ιδιωτική χρήση η χρήση που γίνεται για τις ανάγκες επιχείρησης ή οργανισμού. Συνεπώς, καθίσταται σαφές πως για την επεξεργασία, διανομή και κάθε είδους αναπαραγωγή έργων του λόγου στο πλαίσιο λειτουργίας μιας επιχείρησης είναι απαραίτητη η απόκτηση συγκεκριμένων αδειών.

Ποια είναι η δραστηριότητα του ΟΣΔΕΛ;

Ο ΟΣΔΕΛ βάσει του Ν. 2121/93 (περί Πνευματικής Ιδιοκτησίας) και του καταστατικού του έχει μεταξύ άλλων την αρμοδιότητα να διαχειρίζεται συλλογικά και να αδειοδοτεί για λογαριασμό του συνόλου των δικαιούχων συγγραφέων, δημοσιογράφων, εκδοτών κ.α. που εκπροσωπεί πράξεις για τις οποίες απαιτείται άδεια πνευματικών δικαιωμάτων. Όταν κάποιος «μεγάλος χρήστης» (π.χ. επιχείρηση, πανεπιστήμιο, βιβλιοθήκη) χρειάζεται να προχωρήσει σε αναπαραγωγή έργων του λόγου για να εξυπηρετήσει τις ανάγκες λειτουργίας του, ο ΟΣΔΕΛ εκπροσωπώντας έναν πολύ μεγάλο αριθμό δικαιούχων λειτουργεί ως «διαμεσολαβητής» - one stop shop, παρέχει δηλαδή την άδεια, εισπράττει και διανέμει την αμοιβή στους δικαιούχους εκδότες και δημιουργούς και ελέγχει την εκπλήρωση των όρων της άδειας.
Πώς λειτουργεί σήμερα η αγορά αποκομμάτων Τύπου (αποδελτίωση);

Η συγκεκριμένη αγορά στην Ελλάδα, σε ό,τι αφορά τα πνευματικά δικαιώματα, παρουσιάζει ένα κενό, αυτό της νόμιμης και εύρυθμης λειτουργίας. Οι υφιστάμενες συνθήκες σε μία σύντομη περιγραφή είναι οι εξής:

  • Τα έντυπα (εφημερίδες, περιοδικά, κ.λπ.) παράγουν και είναι οι ιδιοκτήτες του περιεχομένου
  • Οι εταιρείες παροχής υπηρεσιών αποδελτίωσης ψηφιοποιούν και επεξεργάζονται αυτό το περιεχόμενο
  • Οι πελάτες των εταιρειών αποδελτίωσης παραλαμβάνουν και αναπαράγουν περαιτέρω το περιεχόμενο των εντύπων

Η περιγραφόμενη διαδικασία, για να είναι σύννομη, χρειάζεται την άδεια των δικαιούχων, αφού η ψηφιοποίηση, η επεξεργασία, η διανομή και η αναπαραγωγή είναι ενέργειες που απαιτούν την άδεια των δικαιούχων, την οποία κανείς δεν έχει δώσει μέχρι σήμερα. Διεθνώς το κενό αυτό καλύπτουν συλλογικοί φορείς που εκπροσωπούν την πλειονότητα των εκδοτών. Αφενός παρέχουν την άδεια για τη χρήση των άρθρων στις εταιρείες αποδελτίωσης, αφετέρου αδειοδοτούν τους πελάτες των εταιρειών αποδελτίωσης για την περαιτέρω χρήση των άρθρων στα πλαίσια των επιχειρήσεών τους. Αυτές τις υπηρεσίες έρχεται να καλύψει ο ΟΣΔΕΛ.

Τι καλύπτει η άδεια και πώς μπορώ να την αποκτήσω;

Από το 2017, ο ΟΣΔΕΛ, εκπροσωπώντας τη συντριπτική πλειονότητα των εκδοτών Τύπου, παρέχει στις εταιρείες αποδελτίωσης και τους πελάτες τους, τελικούς χρήστες των αποκομμάτων, τη δυνατότητα αδειοδότησης–νομιμοποίησης των χρήσεων των αποκομμάτων εντύπων. Η άδεια αφορά αποκλειστικά περιεχόμενο που προέρχεται από εφημερίδες και περιοδικά που κυκλοφορούν σε χαρτί.

Διαθέσιμες άδειες

Για την κάθε κατηγορία χρήστη παρέχονται οι ανάλογες άδειες και μπορούν να καλύψουν το σύνολο των αναγκών για τη χρήση αποκομμάτων Τύπου. Πιο συγκεκριμένα:

Οι εταιρείες αποδελτίωσης λαμβάνουν την άδεια για την ψηφιοποίηση και επεξεργασία του περιεχομένου. Για περισσότερες πληροφορίες και την απόκτηση της άδειάς τους οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επικοινωνούν στο email adya@osdel.gr

Οι εταιρείες επικοινωνίας και δημοσίων σχέσεων λαμβάνουν τη βασική άδεια για την αποθήκευση, αναπαραγωγή και περαιτέρω διανομή εντός της επιχείρησης, σε στελέχη και υπαλλήλους, και επεξεργασία των αποκομμάτων για το σκοπό της δημιουργίας αναφορών. Επιπλέον, έχουν τη δυνατότητα να λάβουν την άδεια για ανάρτηση αποκομμάτων τα οποία αφορούν τη δική τους εταιρεία και όχι πελάτες τους, στην εταιρική τους ιστοσελίδα. Η απόκτηση των αδειών γίνεται πολύ εύκολα μέσα από την ηλεκτρονική εφαρμογή που έχει δημιουργήσει ο ΟΣΔΕΛ στην παρακάτω ηλεκτρονική διεύθυνση: http://adya.osdel.gr/form.php.

Οι υπόλοιπες εταιρείες, παραλήπτες αποδελτίωσης, λαμβάνουν τη βασική άδεια για την παραλαβή (δικαίωμα διανομής/διάθεσης) και αναπαραγωγή και περαιτέρω διανομή του περιεχομένου, εντός της επιχείρησης, σε στελέχη και υπαλλήλους τους. Επιπλέον έχουν τη δυνατότητα να λάβουν την άδεια για:

  • Αποθήκευση αποκομμάτων σε έντυπη ή ηλεκτρονική μορφή - διατήρηση αρχείου
  • Ανάρτηση αποκομμάτων στην εταιρική τους ιστοσελίδα - εταιρικό έντυπο
  • Αποστολή αποκομμάτων σε εξωτερικούς συνεργάτες (εξαιρούνται οι εταιρείες επικοινωνίας)

Η απόκτηση των αδειών γίνεται πολύ εύκολα μέσα από την ηλεκτρονική εφαρμογή που έχει δημιουργήσει ο ΟΣΔΕΛ στην παρακάτω ηλεκτρονική διεύθυνση: http://adya.osdel.gr/form.php.

Οδηγίες συμπλήρωσης της φόρμας

Πιο συγκεκριμένα, στην πρώτη σελίδα της φόρμας συμπληρώνετε τα φορολογικά στοιχεία της εταιρείας που είναι απαραίτητα για την έκδοση του τιμολογίου από τον ΟΣΔΕΛ. Στη δεύτερη σελίδα, συμπληρώνετε τα στοιχεία επικοινωνίας, στα οποία θα λάβετε την άδεια, το τιμολόγιο, καθώς επίσης και κάθε άλλη χρηστική ενημέρωση από τον ΟΣΔΕΛ. Στην τρίτη σελίδα, συμπληρώνετε τα στοιχεία που είναι απαραίτητα για τον προσδιορισμό του κόστους και μπορείτε να διαβάσετε τους όρους χρήσης (συμφωνητικό) της άδειας του ΟΣΔΕΛ. Έτσι, στο πρώτο πεδίο συμπληρώνετε την ημερομηνία έναρξης της άδειάς σας η οποία, στην περίπτωση που λαμβάνετε παροχή υπηρεσιών αποδελτίωσης από εταιρεία του κλάδου, θα πρέπει να συμπίπτει με την ημερομηνία έναρξης της σύμβασής σας με τη συγκεκριμένη εταιρεία. Στο δεύτερο πεδίο συμπληρώνετε τη διάρκεια της σύμβασης με την εταιρεία αποδελτίωσης ή το διάστημα για το οποίο επιθυμείτε άδεια από τον ΟΣΔΕΛ στην περίπτωση που αποδελτιώνετε και αναπαράγετε αποκόμματα εντύπων εσωτερικά στην επιχείρησή σας. Στο τρίτο πεδίο επιλέγετε το είδος της επιχείρησης και αντίστοιχα στο τέταρτο πεδίο επιλέγετε την κατηγορία στην οποία υπάγεται. Αφού συμπληρωθούν τα τέσσερα πεδία εμφανίζεται το κόστος της βασικής άδειας και μπορείτε πλέον να επιλέξετε τις επιπλέον άδειες βάσει των αναγκών της επιχείρησής σας. Στην τέταρτη και τελευταία σελίδα μπορείτε να δείτε το συνολικό κόστος για τις άδειες που έχετε επιλέξει, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ και να επιλέξετε την τράπεζα που σας διευκολύνει για την καταβολή του ποσού. Κατόπιν, το σύστημα θα σας εμφανίσει τον IBAN του λογαριασμού του ΟΣΔΕΛ στην συγκεκριμένη τράπεζα και τον μοναδικό κωδικό που θα σημειώσετε στην αιτιολογία κατάθεσης βάσει του οποίου θα ταυτοποιηθεί η εξόφληση του ποσού.

Υπολογισμός κόστους

Το ετήσιο κόστος της άδειας για όσους λαμβάνουν από εταιρείες αποδελτίωσης ή παράγουν εσωτερικά αποκόμματα Τύπου είναι το εξής (εξαιρούνται οι εταιρείες που δραστηριοποιούνται στον κλάδο της επικοινωνίας & δημοσίων σχέσεων):

Επιτηδευματίες / Πολύ μικρές επιχειρήσεις (μέχρι 10 εργαζόμενοι)

€ 50

Μικρές επιχειρήσεις (11-50 εργαζόμενοι)€ 150
Μεσαίες επιχειρήσεις (51-250 εργαζόμενοι)€ 300
Μεγάλες επιχειρήσεις (251- 1.000 εργαζόμενοι)€ 500
Πολύ μεγάλες επιχειρήσεις (άνω των 1.001 εργαζόμενοι)€ 1.500
* Στις τιμές δεν συμπεριλαμβάνεται o Φ.Π.Α.

Το ετήσιο κόστος της άδειας για τις εταιρείες που δραστηριοποιούνται στον κλάδο της επικοινωνίας & δημοσίων σχέσεων είναι το εξής:

Επιχειρήσεις με ετήσιο κύκλο εργασιών έως 150.000€

€ 200

Επιχειρήσεις με ετήσιο κύκλο εργασιών από 150.001€ έως 300.000€€ 350
Επιχειρήσεις με ετήσιο κύκλο εργασιών από 300.001€ έως 500.000€€ 750
Επιχειρήσεις με ετήσιο κύκλο εργασιών από 500.001€ έως 1.000.000€€ 1.350
Επιχειρήσεις με ετήσιο κύκλο εργασιών άνω των 1.000.000€€ 2.500
* Στις τιμές δεν συμπεριλαμβάνεται o Φ.Π.Α.

Το ετήσιο κόστος για τις επιπλέον άδειες διαμορφώνεται ως ποσοστό επί του κόστους της βασικής άδειας, όπως αυτό διαμορφώνεται για την κάθε επιχείρηση. Πιο συγκεκριμένα:

  • Αποθήκευση αποκομμάτων σε έντυπη ή ηλεκτρονική μορφή-διατήρηση αρχείου: 10%
  • Ανάρτηση αποκομμάτων στην εταιρική τους ιστοσελίδα ή εταιρικό έντυπο (έως 5 αποκόμματα για όλο το διάστημα της άδειας): 15%
  • Ανάρτηση αποκομμάτων στην εταιρική τους ιστοσελίδα ή εταιρικό έντυπο (περισσότερα από 5 αποκόμματα για όλο το διάστημα της άδειας): 30%
  • Αποστολή αποκομμάτων σε εξωτερικούς συνεργάτες (εξαιρούνται οι εταιρείες επικοινωνίας): 15%

Χρήση αποκομμάτων Τύπου πριν το 2017

Στην περίπτωση που κάνατε χρήση αποκομμάτων Τύπου και πριν το 2017, ο ΟΣΔΕΛ σας παρέχει τη δυνατότητα να διασφαλίσετε αναδρομικά τη νομιμότητα της χρήσης με ελάχιστο κόστος. Πιο συγκεκριμένα, μπορείτε να εξασφαλιστείτε για όλες τις παλαιότερες χρήσεις και για το σύνολο των εντύπων που εκπροσωπεί ο ΟΣΔΕΛ, με το αντίτιμο να αντιστοιχεί στο κόστος μόλις μίας ετήσιας άδειας. Εάν, λοιπόν, λαμβάνατε και στο παρελθόν αποκόμματα Τύπου και επιθυμείτε την εξασφάλισή σας, παρακαλούμε επικοινωνήστε μαζί μας στην ηλεκτρονική διεύθυνση: adya@osdel.gr

Υπάρχουν και άλλες χρήσεις που χρειάζονται άδεια από τον ΟΣΔΕΛ;

Στο πλαίσιο λειτουργίας μίας επιχείρησης είναι πολλές οι καθημερινές πράξεις χρήσης έργων του λόγου που χρειάζονται άδεια, ώστε να είναι σύννομες. Ενδεικτικά, και πέρα από την αναπαραγωγή αποκομμάτων Τύπου αναφέρονται οι παρακάτω:

- Αναπαραγωγή, αποθήκευση, και διανομή αποκομμάτων από ηλεκτρονικά έντυπα

- Φωτοτύπηση ή και ψηφιακή αναπαραγωγή (σκανάρισμα) σελίδων από επιστημονικά ή άλλα βιβλία ή άρθρων από επιστημονικά περιοδικά

- Διανομή των φωτοτυπημένων - σκαναρισμένων σελίδων στο προσωπικό της επιχείρησης είτε με τη χρήση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου είτε με την ανάρτησή τους σε κοινόχρηστο υπολογιστή - server της επιχείρησης

- Ανάρτηση αποκομμάτων Τύπου ή σελίδων βιβλίων και επιστημονικών άρθρων στο εταιρικό site, τους εταιρικούς λογαριασμούς στα social media καθώς και η χρήση τους σε εταιρικά έντυπα, διαφημιστικά φυλλάδια κ.λπ.

- Δημιουργία αρχείου/βάσης δεδομένων με αποκόμματα Τύπου ή αποσπάσματα βιβλίων και άρθρα επιστημονικών περιοδικών

- Χρήσεις που έχουν γίνει στο παρελθόν