ΟΣΔΕΛ
Η τεχνητή νοημοσύνη οξύνει ή αμβλύνει την ανθρώπινη σκέψη;
Δημοσιεύτηκε 30 Ιουλίου, 2026
Θετικές και αρνητικές είναι οι επιπτώσεις της χρήσης τεχνητής νοημοσύνης από τον άνθρωπο με αντίστοιχα αποτελέσματα για την κρίση, τη μάθηση και την πορεία της σκέψης του. Για το πρόσημο του αποτελέσματος εξαρτάται ο τρόπος με τον οποίο γίνεται η χρήση εργαλείων ΤΝ, όπως αναφέρει σε δημοσίευμά της η Washington Post επικαλούμενη πανεπιστημιακές μελέτες.
Ειδικότερα, από έρευνες που εκπόνησαν τα πανεπιστήμια Wharton και Carnegie Mellon, προκύπτει ότι η ορθή και με μέτρο χρήση εργαλείων ΤΝ μπορεί να συμβάλει στην αύξηση της παραγωγικότητας και στη βελτίωση των ρυθμώνν απόδοσης αποφέροντας ικανοποιητικά έως εξαιρετικά αποτελέσματα σε εργασίες, όπως η σύνθεση κειμένων και ο καταιγισμός ιδεών. Ωστόσο, η αλόγιστη χρήση της ΤΝ μπορεί να επιφέρει τα αντίθετα αποτελέσματα. Άπαξ και οι άνθρωποι νοιάζονται αποκλειστικά για το αποτέλεσμα και βασίζονται τυφλά στη χρήση εργαλείων ΤΝ για να βγάλουν εις πέρας όλη τη δουλειά αντί για να την κάνουν οι ίδιοι, ενυπάρχει ο κίνδυνος της κριτικής ένδειας και σκέψης. Ήτοι, να διαβρωθεί η φυσική νοημοσύνη, να χαθούν οι δεξιότητες, να μειωθεί η ικανότητα μάθησή τους και να υιοθετούν λάθη απουσία κριτικής σκέψης.
Είναι λύση να αποφεύγει ο άνθρωπος την τεχνολογία; «Όχι», απαντούν οι ερευνητές. Η ΤΝ πρέπει να χρησιμοποιείται με συνειδητό τρόπο ώστε να λειτουργεί ως βοηθός και ο άνθρωπος να μην απωλέσει την προσωπική νοητική προσπάθεια, την κρίση και τη διάθεση για μάθηση.
Παρά αυτή την τοποθέτηση για τη χρήση της ΤΝ προκειμένου να μην διαβρωθεί η ανθρώπινη σκέψη, η συντάκτης του «The Atlantic», Rose Horowitch, τονίζει ότι η τεχνολογία αμβλύνει την ανθρώπινη σκέψη μέσω της ανάγνωσης που ολοένα και περιορίζεται. Συγκεκριμένα, από στατιστικές μελέτες στις ΗΠΑ προκύπτει ότι παρακμάζει η ανάγνωση μακρών κειμένων ως πρωταρχικό μέσο μετάδοσης του πολιτισμού και των ειδήσεων και παρατηρείται μία στροφή στην ανάγνωση μικρών κειμένων σε email και αναρτήσεις στα ΜΚΔ. Δεδομένου ότι οι άνθρωποι αφιερώνουν λιγότερο χρόνο στην ανάγνωση μακρών, σύνθετων κειμένων, η διάρκεια της προσοχής τους μειώνεται (σ.σ. η μέση διάρκεια προσοχής στην οθόνη πέφτει κάτω από 1’) και αυτό επηρεάζει την κατανόηση εις βάθος, την κριτική σκέψη και τις δεξιότητες.
Πηγές: Ελεύθερος Τύπος, PBS News, DW
